Arı Zehri Üretiminde Yeni Dönem: Kurallar Belirlendi

admin 9 Temmuz 2026

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanmış olan “Arı Zehrinin Toplanmasına Dair Yönetmelik”, bugünkü Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Bu yönetmelik ile bal arılarından elde edilen ham arı zehrinin teknik standartlara uygun, izlenebilir ve denetimli bir şekilde üretilmesine dair kapsamlı düzenlemeler getirildi.

Yeni düzenlemeye göre, arı zehri sadece Bakanlıktan izin almış işletmeler aracılığıyla ve sözleşmeli üretim modeli çerçevesinde toplanabilecek. Arı zehri toplayacak olan üreticilerin, Arıcılık Kayıt Sistemi’ne (AKS) kaydolmaları ve Bakanlık tarafından verilen Arı Zehri Toplama Sertifikasına sahip olmaları gerekecek.

Haber Devam Ediyor

Yönetmelik, arı zehri toplamak isteyen üreticilerin en az iki gün sürecek pratik eğitim almalarını zorunlu kıldı. Bu eğitimler, iş sağlığı ve güvenliği ile acil durum yardımı konularını da kapsayacak. Eğitimlerini başarıyla tamamlayan üreticilere, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından sertifika verilecek.

Arı zehrinin arılara zarar vermeyecek özellikteki elektrikli toplama aletleriyle elde edilmesi de zorunlu hale getirilecek. Aynı kovandan 7 günden daha kısa aralıklarla arı zehri toplamak mümkün olmayacak ve toplama aparatı kovanda 15 ila 20 dakikadan fazla tutulamayacak. Toplanan arı zehri, hava ve nem geçirmeyen amber renkli şişelerde saklanacak ve eksi 18 derecede soğuk zincir şartlarına uygun bir şekilde muhafaza edilecek.

KORUYUCU EKİPMAN ZORUNLU OLACAK

Yönetmelik gereği arı zehri toplayan kişilerin maske, koruyucu gözlük, cerrahi eldiven, bone ve önlük gibi kişisel koruyucu ekipman kullanması zorunlu olacak. Ayrıca, arılıklarda olası alerjik reaksiyonlar için gerekli ilaç ve temiz su bulundurulması da şart olarak belirlendi.

Arı sağlığını koruma amacıyla sistemik etkiye sahip ve kalıntı bırakma potansiyeli olan ilaçların kullanımında sınırlamalar getirildi. Arı zehrine herhangi bir katkı maddesi eklenmesi de yasaklanmış durumda. Bunun yanı sıra, arı zehri üretiminde Türkiye’ye özgü arı ırkı ve ekotiplerinin kullanılmasının teşvik edilmesi hedefleniyor.

GIDA SANAYİİNDE KULLANILAMAYACAK

Yönetmelikte dikkat çeken bir diğer düzenleme ise elde edilen ham arı zehrinin gıda sanayinde kullanılamayacağına dair hüküm oldu.

Arı zehri üretimi, sadece Bakanlık kayıtlarına alınmış ve ilgili mevzuata uygun olarak faaliyet gösteren işletmelerde gerçekleştirilebilecek.

Tarım ve Orman Bakanlığı, ihtiyaca göre üreticiler ve işletmeler üzerinde denetim yapma yetkisine sahip olacak. Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu kapsamında idari yaptırımlar uygulanacak.