BHA, Plevne Kahramanlarının İzlerini Letonya’da Araştırıyor
LETONYA – BHA
TİMBİR Politika Danışma Kurulu Başkanı ve Avrasya Gazeteciler Derneği Genel Başkanı olan İsmail Kahraman, Devr-i Âlem Belgesel Programı çerçevesinde Letonya’nın tarihi Cēsis kentindeki Türk Şehitliği’nden canlı yayın yaptı. Yayında, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nın (93 Harbi) acı anıları ve Baltık bölgesine defnedilen Mehmetçiklerin hikâyeleri izleyicilere aktarıldı.
Plevne’den Baltık Topraklarına Duygusal Bir Yolculuk
Başkent Riga’nın yaklaşık 90 kilometre kuzeydoğusunda yer alan Cēsis Türk Şehitliği, 93 Harbi esnasında Plevne cephesinde yaralanarak Rus ordusuna esir düşen Osmanlı askerlerinin hatırasını yaşatıyor.
Türkiye’nin Riga Büyükelçiliği tarafından sağlanan bilgilere göre, savaş sırasında esir alınan askerlerin bir kısmı bugün Letonya sınırları içinde yer alıyor. Cēsis’te, ağır yaralar ve hastalıklar nedeniyle yaşamını yitiren 26 Osmanlı askeri defnedilmiş durumda.
1937 Yılında Anıt Şehitliğe Dönüştürüldü
Başlangıçta mezarlık olarak oluşturulan bu alan, 1937 yılında Türkiye’nin o dönemdeki Baltık ülkeleri büyükelçiliğinin girişimleriyle anıt şehitlik şekline dönüştürüldü.
Her bir şehidi temsil eden ay-yıldızlı sembolik mezar taşları yerleştirilirken, ortak bir anıt da inşa edildi. Anıt üzerinde Türkçe ve Letonca şu ifadeler yer alıyor:
“Burada Türk-Rus Savaşı’nda Plevne’de esir düşüp Cēsis’te ölen 26 Türk eri gömülüdür.”
2005 Yılında Yeniden Düzenlendi
Türkiye ile Letonya arasında 2004 yılında imzalanan iş birliği anlaşması çerçevesinde, şehitlik kapsamlı bir şekilde restore edilmiştir. Çevre düzenlemeleri tamamlandıktan sonra Cēsis Türk Şehitliği, 15 Eylül 2005 tarihinde yeniden ziyarete açılmıştır.
Günümüzde Letonya’nın korunması gereken kültürel varlıkları arasında yer alan şehitlik, düzenli olarak bakıma tabi tutulmaktadır.
Her Yıl Anma Törenleri Yapılıyor
Cēsis Türk Şehitliği’nde her yıl 18 Mart Çanakkale Şehitlerini Anma Günü ve Şehitler Günü etkinlikleri çerçevesinde Türkiye’nin Riga Büyükelçiliği ve Letonyalı yetkililerin katılımıyla anma programları düzenlenmektedir.
İsmail Kahraman: “Burası Sessiz Bir Vatan Nöbeti”
Belgesel çalışmaları kapsamında Cēsis’te çekimler gerçekleştiren İsmail Kahraman, bu şehitliğin yalnızca bir mezarlık olmadığını, vatanından binlerce kilometre uzakta ebedi istirahat eden Mehmetçiklerin sessiz nöbet tutan kutsal bir emanet olduğunu vurguladı.
Baltık ormanları arasında dalgalanan Türk bayrağının, milletin geçmişine ve şehitlerine duyulan saygının en anlamlı sembollerinden biri olduğunu dile getiren Kahraman, bu tarihi mirasın gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekti.
Birlik Haber Ajansı’nın “Plevne Kahraman Esirlerinin İzinde” projeleri kapsamında gerçekleştirilen yayın ve belgesel çekimleriyle, Baltık bölgesindeki unutulmaya yüz tutmuş Osmanlı şehitlikleri yeniden gündeme getirilirken, dünyanın dört bir yanındaki ecdat mirasının korunmasına dair farkındalık oluşturulması hedeflenmektedir.
